درآمدی بر سبک معماری آذربایجان

نوع مقاله: مقالۀ پژوهشی

نویسنده

استادیار باستانشناسی دانشگاه هنر اسلامی تبریز

چکیده

قرون هفتم و هشتم هجری قمری عصر شکوفایی معماری در آذربایجان است. اگر چه استاد پیرنیا سبکی به نام "آذری" را توصیف و پیشنهاد کرده که مترادف با مفهوم معماری ایلخانی- تیموری است؛ اما در توصیف سبک آذری به تأثیرات بنیادین مکاتب محلی آذربایجان بر معماری دوران ایلخانی- تیموری ایران اصلا توجهی نشده است. آذربایجان با مجموعه¬ای از شاخص¬های مهندسی و تزیینات بنا مهد معماری پیشرو عهد ایلخانی معرفی می¬شود که در نوشتار حاضر به هفت شاخص کلی، تقسیم و دسته¬بندی شده که شش شاخص آنها ابداع معماران مکاتب تبریز و نخجوان است. سبک معماری آذربایجانی، که با مجموعه¬ای از یازده شاخص بازشناخته می¬شود، برآیند پیوند سنت¬ها و اسلوب معماری خراسانی با مکاتب معماری تبریز و نخجوان تعریف شده است؛ که معمارانی بنام چون عجمی نخجوانی و علیشاه تبریزی در آفرینش آن تأثیر بسیار داشته اند. دامنۀ تأثیرات سبک معماری آذربایجان از آذربایجان فراتر رفت و به خراسان و ترکستان دوران تیموریان و مصر عهد ممالیک رسید.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

An Introduction to the Azerbaijani Style of Architecture

نویسنده [English]

  • bahram ajorloo
چکیده [English]

The art of architecture was gloried in Azerbaijan throughout the 13th- 14th centuries A. D. An architectural style coined as Azeri, introduced by Master Pirnia, describes the Iranian architecture in Ilkhanid- Timurid eras. It is ignored, however, the impression of local styles of Azerbaijani architecture on the Azeri style. Azerbaijan, furthermore, is presented as the forerunner and cradle of Ilkhanid glorious architecture that is well known by a series of engineering innovations and decorative elements which are grouped in seven categories by the author. In these categories, masonry masters from Tabriz and Nakhchivan have shaped six of them. To the author, in addition, the Azerbaijani style of architecture has been prominent by eleven main masonry characters which their formation process is affected by interactions of Tabriz- Nakhchivan schools of architecture and Khorasani one. This innovated style is created by some famous masters such as Alishah of Tabriz and Adjami Nakhchivani. What is more, not only Azerbaijan but Timurid Khorasan- Turkistan and Mamluks Egypt were affected by the waves of Azerbaijani style of architecture.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Azerbaijani Style of Architecture
  • Azeri
  • Tabriz School of Architecture
  • Nakhchivan School of Architecture
  • Architecture
  • Ilkhanid - Timurid Architecture