زوال بعد معنایی خیابان در ایران )از دوران باستان تا امروز(

نوع مقاله: مقالۀ پژوهشی

نویسندگان

1 پژوهشگر

2 استادیار/پردیس هنرهای زیبا، دانشکده معماری، دانشگاه تهران

10.22034/bagh.2019.142058.3711

چکیده

خیابان پر ز خوبان باد دایم که فرع این جمال آمد کمالش۱
بیان مسئله : تقدم اندیشه بر زبان یا زبان بر اندیشه همواره از مباحث پر چالش میان اندیشمندان بوده؛ اما تأثیر حتمی این دو بر یکدیگر مورد توافق همگان است. به عبارتی تمدن‌های پرمایه، واژه تولید می‌کنند و از طرف دیگر این واژه‌ها هستند که فرهنگ‌سازی می‌کنند. بر همین اساس شناخت عمیق از واژه‌های مورد استفاده در زمینه‌های مختلف علمی از جمله مطالعات شهری منجر به ارتقای نقش آن‌ها در تولید فضا می‌شود. شهر به مثابه یکی از مهمترین مظاهر تمدن بشر، از عناصر اولیه‌ای بهره می‌برد که « خیابان » در زمره مهمترین‌ها آن‌هاست. در شهرهای ایران « خیابان » با مفهوم امروز، نسبتا نوظهور است که علیرغم سابقه باستانی واژه، کاربرد نوین آن به دوره معاصر۲ باز می‌گردد. این پژوهش با مبنا قرار دادن پرسش هستی شناسانه از خیابان درصدد است با بررسی تحلیلی اسناد تاریخی، تحولات مفهومی ـ شکلی خیابان را در تاریخ شهرهای ایران تفسیر و طبقه‌بندی نماید.
هدف : هدف اصلی مقاله تبیین و طبقه‌بندی تحولات خیابان است.
روش تحقیق : پژوهش حاضر تحقیقی تاریخی ـ تحلیلی است که اشتراکات و تمایزات کاربرد خیابان در تاریخ ایران بعد از اسلام را طبقه‌بندی می‌کند.
نتیجه گیری : خیابان در تاریخ ایران، نقشی مفهومی در پدید آمدن شهر بر عهده داشته، اما در دوره معاصر، با کمرنگ شدن بعد معنایی آن، صرفا به شکل تنزل یافته است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The decay of sematic dimension of street in Iran (from the ancient times to today)

نویسنده [English]

  • Heshmat-o-llah MOTEDAYYEN 2
2 Landscape Department at College of Fine Arts, University of Tehran
چکیده [English]

May the street be full of the belles always
Because this integrity comes second to her beauty1
Statement of problem: priority of thought over the language or priority of language over thought has always been one of the challenging discussions among the thinkers; but the definite mutual effect of these two on each other is agreed upon by everyone. In other words, the strong civilizations produce words, and the words make the culture, on the other hand. Based on this, the deep knowledge about the words used in different scientific fields such as urban studies, leads to the promotion of their role in space production. The city, as one of the most important manifestations of human civilization, benefits from some primary elements that "street" is one of the most important one. In Iran's cities, "street" with today's concept is rather new, the new use of which traces back to the contemporary2 era despite its ancient history. This research aims to interpret and categorize the conceptual-formal evolution of street in the history of Iran's cities through analytical study of historical documents, based on ontological question of street.
Purpose: the main purpose of the research is explaining and categorizing the evolution of street.
Research method: the current research is a historical-analytical one that categorizes the similarities and distinctions of use of street in Iran's history after Islam.
Conclusion: street has had a conceptual role in formation of cities in Iran's history, but in the contemporary era, with fade-out of its semantic aspect, it has downgraded to only the form.

کلیدواژه‌ها [English]

  • route
  • street
  • Terminology of city
  • Linguistics of street