توسعه‌ هدفمند ایستگاه‌های مترو؛ از قطب‌بندی فضایی تا یکپارچگی شهری در تهران

نوع مقاله: مقالۀ پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه تربیت مدرس تهران

2 دانشگاه علم و صنعت ایران

3 دانشگاه تربیت مدرس تهران.

چکیده

اصولاً بین دسترسی به امکانات حمل‌ونقل و توسعه‌ی نواحی شهری ارتباط متقابل و تنگاتنگی وجود دارد. دسترسی مناسب‌تر، گزینه‌های بیشتر جابه‌جایی و کاهش هزینه‌های حمل و نقل از جمله عوامل موثر در جذابیت و توسعه‌ی مناطق است. در نتیجه، ایجاد دسترسی به حمل و نقل عمومی می‌تواند به عنوان یکی از فرصت‌های مناسب جهت توسعه و پویایی مناطق شهری، به خصوص بافت‌های قدیمی و مسئله دار شهری به شمار ‌آید. از طرفی با توجه به گسترش سامانه‌های حمل و نقل عمومی همچون مترو در شهر تهران، مدیریت و مکان‌یابی ایستگاه‌ها جهت بهره‌گیری از ظرفیت‌های بالقوه‌ی آن، امری ضروری است؛ لذا مطالعه‌ی حاضر با ارزیابی اثرات ایستگاه‌های مترو بر تغییر ارزش املاک مسکونی مجاور، به دنبال پاسخ به این سؤالات است: کدام یک از نواحی شهر تهران (نواحی برخوردار یا غیر برخوردار) از فرصت‌‌های ناشی از ایستگاه‌های مترو، بیش‌تر بهره‌مند گردیده‌اند؟ آیا می‌توان از گسترش و توسعه ایستگاه‌های مترو در جهت تعدیل و کاهش شکاف اقتصادی-اجتماعی مناطق شمالی و جنوبی تهران، استفاده نمود؟

از آن‌جا که اقدامات نوسازانه‌ی دو دهه‌ی گذشته در تهران قطب‌بندی و شکاف دیرینه‌ی شمال و جنوب تهران را تعدیل نکرده، فرض این است که مناطق فقیر جنوبی تهران، ارزش افزوده بیشتری را به سبب گشایش ایستگاه‌های مترو نسبت به مناطق شمالی و مرفه‌تر، تجربه می‌نمایند؛ لذا گشایش و توسعه‌ی ایستگاه‌های مترو می‌تواند به ابزاری جهت تعدیل شکاف شمال و جنوب تهران تبدیل گردد. صحت این فرضیه با مطالعه‌ی میدانی تغییرات کیفیت محیط در حوزه نفوذ ایستگاه مترو واقع در شمال تهران (ایستگاه شریعتی) و ایستگاه مترو واقع در جنوب تهران (ایستگاه شهدا) ، از طریق سنجش تغییرات شاخص قیمت زمین و مسکن بررسی می‌شود. مقایسه‌ تأثیر ایستگاه‌های مترو بر ارزش املاک مسکونی، رشد بیش‌تری را برای مناطق مرکزی و جنوبی تهران نسبت به مناطق شمالی آن نشان می‌دهد که حکایت از تعدیل شکاف شمال و جنوب شهر دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Targeted development of metro stations; from polarization to integration in Tehran metropolis

نویسندگان [English]

  • Amir Forouhar 1
  • Reza Kheyroddin 2
  • Javad Imani 3
1 Tarbiat Modares University of Tehran.
2 Iran University of Science and Technology.
3 Tarbiat Modares University of Tehran.
چکیده [English]

Relationship between access to public transportation and the value of surrounding properties is remarkable topic in urban issues, because the investigations have various results in different environment. Generally, a reciprocal relation has existed between access to transportation and urban development. Better access, more mobility options and lower transportation costs are some of factors which are causing the attractiveness and development of these areas. As a result, access to public transportation can be considered as an opportunity to regeneration and renewal of blighted areas. On the other hand, according to development of public transportation systems like Metro in the city of Tehran appropriate management and locating of stations to take advantage of its potential seems necessary. This study aims to assess impacts of subway stations on residential property value, and also it is seeking answers to these questions: which areas of Tehran metropolis [affluent areas or non-affluent areas] have more benefited from Metro stations? Can we use the metro stations to reduce socio- economic gap between northern and southern areas of Tehran?

Recently urban renovation policies could not mitigate the socio-economic disparities in Tehran Metropolis. It is assumed that the non- affluent areas have received more value added than affluent areas. So the metro stations can be considered as tool-kit to reducing the socio- economic gap between northern and southern areas of Tehran. To prove this hypothesis, survey has been conducted in threshold of Shariati metro station (In northern areas of Tehran) and Shohada metro station (In southern areas of Tehran). Insomuch the quality of environment shows itself in land price, trend line of residential value has been assessed.

Results show that the impact of metro station on residential property values is different in the north and south areas of Tehran. So that, in non-affluent areas, price gradient has been sharper after opening station in contrast to affluent areas. In fact, the non-affluent areas have experienced higher rising values over affluent areas. It can be due various factors such as demographic characteristics, trends of residents and land activities.
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. .. . .. . .. . . . . .. . .. .. .. .. .. .. .. .. . . . . . . . . . . . . . . . .

کلیدواژه‌ها [English]

  • Transit Oriented Development
  • Metro Station
  • Spatial Polarization
  • Land Values
  • Tehran