بررسی اسکیمای عشایر از سکونت نمونه موردی عشایر قشقایی سمیرم

نوع مقاله: مقالۀ پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه یزد

2 هیئت علمی دانشگاه یزد

10.22034/bagh.2019.3385.

چکیده

اسکان عشایر در دو شکل اجباری و خودجوش، منجر به ایجاد شهرک های عشایری در کنار روستاها و شهر هایی از کشورمان گشت. پدیده اسکان با ابعاد متنوع خود، موجب تغییرات بسیاری در وجوه مختلف زندگی می شود. شدت و سرعت تغییرات، فرآیند گذار این افراد از یک زندگی عشایری به یک زندگی شهری را با دشواری مواجه می سازد. یکی از مشکلات پیش آمده، عدم تطبیق ذهنیت کوچ نشینان سابق با زندگی، معیشت و کالبد زندگی شهری در وجوه مختلف خود را به نمایش می گذارد.
در اسکیمای عشایر قشقایی مسکن به شکل چادر موجودیت یافته و در طول دوران با ریزترین جزئیات رفتاری این افراد، محیط و دام خو گرفته است. مسکن شهری عشایر به دلیل ویژگی های اساسا متفاوت خود با سیاه چادر، قادر به برقراری اتصال منطقی به اسکیمای سکونت عشایری و کالبد آن نیست. همچنان که در نحوه برانگیختن حواس و شدت تهییج آن نیز متفاوت با سیاه چادر عمل می کند.
هدف این پژوهش، یافتن عناصر مهم در زندگی و مسکن عشایری و به طور خاص عشایر قشقایی به عنوان جامعه مورد بررسی است تا آسیب شناسی شهرک های عشایری بر پایه آن امکان پذیر گشته و طراحی به منظور ساخت و ایجاد شهرک های عشایری بر پایه اسکیمای سکونت و پیشینه های روانی اجتماعی زندگی و کالبد آن استوار باشد. از این رو که بدن انسان در ضمن آنکه مجرای ادراک حسی محسوب می شود قابلیت به خاطرآوری دارد، فهم تصویر بدنی عشایر از سکونت و مسکن آن در کنار تصویر ذهنی اهمیت می یابد. به منظور فهم این تصویر، دو روش مورد بررسی است. مشاهده رفتار عشایر اسکان یافته به عنوان خروجی اسکیما و ادراک حسی عشایر از زندگی به عنوان ورودی دستگاه شناختی مورد بحث است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Surveying the nomadic schema of residence

نویسندگان [English]

  • Elham khodadadi 1
  • Reza SHakouri 2
2 faculty member of yazd university
چکیده [English]

In order to use the natural blessings of territory, due to climatic - geographical conditions of Iran, nomadic life formed with a proper kind of housing, a moveable tent.
Following the events, led to the settlement of nomads in a mandatory or voluntary way, Little Towns in the margin of our cities formed.
In the settlement process, Lifestyle and consequently the social livelihood patterns of life has changed.
Unfortunately, most cases of settlement have been occurred without considering the specific situations of nomadic life and planning for varied faces of adaptation. The nomad’s mentality of life doesn’t accommodate with urban life, livelihood and shelter.
The multidimensional nature of the settlement and many unseen aspects of it beside the high speed transition from nomadic to urban life, cause the settlement process be a difficult and suffering one.
In this paper, the word schema uses in order to understand which factors of environment and nomadic experiences of life save in the mind and which aspects have the role of association and recalling pleasant memories. Schema is a cognitive framework or concept that helps organizing and interprets information.
In the nomad’s schema of sheltering, residence takes place in the tent. Over time, nomadic life and black tent (siah- chador) coordinated with each other. The details of human behavior, livelihood and even different environmental faces match with the flexible tent. But it is not true to just speak about the immediate boundaries of tent, to describe the place of life. In a nomadic life Because of the features of surrounding environment and tent’s potential (like transparency) the perception boundaries expend to the out of the tent.
To reduce settlement suffering, it is necessary to repair the fragment in the schema of settlement. For a nomad (because of the features that are generally different in two life) it is often not possible to logically join the image of nomadic shelter to the urban house, meanwhile black tent is generally different in Stimulating the various senses.
Finding and understanding the features of nomadic life and the important aspects of their environment, is necessary for the designers, In order to design for the settlement according to the nomadic schema of life.
Surveying schema is important because it speaks about the elements which form mental image and the memories that recall by brain, but it is simplistic to just attend to the mental image. human body has a great role in remembering the world. To understand the lived body image beside the mental one, two methods are suggested:
1. Study the settled nomad’s behavior as schema’s output. Because one of the references that form the behavior is schema and difference between the norms of manner in urban town and nomads’ behavior could clarify some aspects of schema.
2. Study the perception of nomads, Because of its role as an input for the cognitive system.
Finally environmental aesthetic of nomadic life, and the manner that an urban house could be associated the nomadic life, will be discussed.

کلیدواژه‌ها [English]

  • residence schema
  • nomad’s urban settlement
  • Mental image
  • Perception
  • Behavior