ورودی شهر، به‌مثابه عنصری جهت ایجاد هویت‌مستقل برای منظرشهری

نوع مقاله: مقالۀ پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد معماری منظر.

2 استادیار دانشکده معماری، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران

چکیده

بیان مسئله : ورودی شهرهای معاصر، جدا از ساختار شهر و نحوة چیدمان ‌فضاهای شهری، تبدیل به بافت مردة شهر شده ‌است و از ساختار نظام‌مند خود ‌در شهرهای قدیمی، فاصله گرفته است. بدیهی است ورودی شهرهای معاصر، نمی‌تواند تقلیدی از نظام ورودی در شهرهای باستانی باشد چرا که، اگر شهر را سیستمی، متشکل از لایه‌های مختلف تاریخی، طبیعی، زیست‌محیطی، فرهنگی و اقتصادی و... تعریف کنیم متوجه می‌شویم که ورودی این شهر نمی‌تواند جدا از لایه‌های ساختاریش تعریف شود. درساختار نظام‌مند شهرهای معاصر، ورودی هویت خود را در همنشینی مناسب با لایه‌های ساختاری ‌شهر می‌تواند بازیابد. این همنشینی در گرو شناسایی قابلیت‌های ورودی و میزان تأثیرآن در خوانایی فضاهای شهری است.
هدف : بررسی ورودی شهرهای معاصر به منظور دستیابی به ماهیت ورودی به ‌عنوان یک مکان‌ منظرین، چیستی آن و تدقیق در هویتش برای‌ باز تعریف مفهوم آن در شهرسازی نوین، ضروری است. نگاه به ورودی شهر به عنوان جزیی از یک مجموعة کلی، نیازمند باز تعریف جایگاه ورودی در سیستم شهر است. تحقیق حاضر، درصدد تفهیم معیارهای منظرین ورودی شهرهای معاصر است.
روش تحقیق : این پژوهش، با روش توصیفی_تحلیلی ارایه شده و ابزار جمع‌آوری اطلاعات، کتابخانه‌ای بوده است. این‌مقاله، با باور به مکانیزم لایه‌ای شهر، مفهوم ورودی شهر را به عنوان یک مکان‌ منظرین بررسی کرده، نهایتاً معیارهای منظرین ورودی شهرهای معاصر را ارایه ‌کرده است.
نتیجهگیری : ورودی، دریچه‌ای برای ادراک منظر شهر است و عنصری جهت ایجاد هویت مستقل برای منظر شهری. ادراک ورودی، نیاز به توجه به بعد معنایی حضور در کنار بعد فیزیکی دارد. شاخص بودن ورودی شهر، فارغ از تشخص کالبدی آن بیشتر در تشخص معنایی آن نهفته است چرا که ورودی شهر هویتی مستقل از شهر ندارد بلکه ورودی به عنوان عنصری جهت ایجاد هویت مستقل برای منظر شهری است ورودی، منظر امروزی متراکم از شهر است، که بیانی امروزی از شهر دارد. با این تعریف ورودی، مفصل نیست زیرا مفصل یک هویت مستقل است فارغ از بیرون و درون اما ورودی هویت مستقل نیست بلکه تلفیق هویت‌هاست.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

City entrance, as an element for creating an independent identity for the city landscape

نویسندگان [English]

  • Yousef Bagheri 1
  • Seyed-Amir Mansouri 2
1 University of Tehran
چکیده [English]

Statement of Problem: Apart from the structure of the city and arrangement of urban spaces, the evolution of modern cities seems to have become a dead texture of the city, and has been separated from its systematic structure in the old cities. Obviously, the entrance of the contemporary cities cannot imitate the entrance system of the ancient cities, since if the city is defined as a system consisting of various historical, natural, environmental, cultural, economic, etc. layers, it will be found that the entrance of this city cannot be defined apart from its structural layers. The entrance recovers its identity in association with the structural layers of the city in the systematic structure of the current cities. This association requires identification of the entrance capabilities and its effect on urban spaces.
Objective:
Investigation of the entrance of the contemporary cities is necessary in order to achieve the nature of the entrance as a perspective location, its essence and realization of its identity for redefining its concept in modern urbanization1. The entrance of the city as part of a whole needs redefining the entrance position in the city system. In that light, the present study’s aim is to attempt to explain the perceived indicative parameters of modern cities.
Research Methodology:
The present research is a descriptive-analytic study, in which, library has been used as the data collection tool. Believing in the city’s layered mechanism, this study has investigated the concept of the city entrance as a perspective location, and has ultimately provided the indicators of the entrance of contemporary cities.
Conclusion:
The entrance is a window for perception of the city’s landscape and is an element to create an independent identity for the city landscape. Entrance perception requires regarding the semantic dimension of presence along the physical side. The city entrance as an indicator, apart from its physical identity, lies more in its semantic identification, as the entrance of the city does not have an identity independent of the city, rather the entrance is an element for creating an independent identity for the city landscape. The entrance is the dense modern perspective of a city, which is the today’s statement of the city. With this definition, entrance is not a joint, as the joint is an independent identity regardless of outside and inside. However, the entrance is not an independent identity; rather, it is a combination of identities.

کلیدواژه‌ها [English]

  • entrance
  • Perspective location
  • City layer mechanism

 ابلقی، علیرضا و  پورجعفری، امیرحسین. 1385. مبادی ورودی شهرها. تدوین اصول و معیارهای ساماندهی برای بازیابی یک فضای شهری فراموش شده. فصلنامة آبادی. ویژه‌نامه سیما و منظر شهری، 16 (53) : 75-66.

اردلان، نادر و بختیار، لاله. 1391. حس وحدت، نقش سنت در معماری ایرانی. چاپ دوم. تهران : موسسه علم معمار رویال.

آتشین‌بار، محمد. 1388. تداوم هویت در منظر شهری. باغ نظر، 6 (12) :  56-45.

آتشین بار، محمد. 1391. نظم، عنصر اصلی در تحلیل علمی منظر خیابان. باغ نظر، 9 (23) : 102-93.

آل هاشمی، آیدا، منصوری، سیدامیر و براتی، ناصر .1395. زیرساخت شهری و لزوم تغییر نگاه در تعریف و برنامه ریزی آن، زیرساخت منظرین مفهومی نو در تعریف زیرساخت‌های شهری قرن بیست ویک، باغ نظر، 13 (43): 18-5.

پورجعفر، محمدرضا، خدایی، زهرا و پورخیری، علی. 1390. رهیافتی تحلیلی در شناخت مؤلفه‌ها، شاخص‌ها و بارزه‌های توسعه پایدار شهری. مجله مطالعات توسعه اجتماعی ایران، 3 (3) : 36-25.

حبیبی، رعنا سادات.1387. تصویرهای ذهنی و مفهوم مکان . نشریه هنرهای زیبا، (35) : 50-39.

خاک زند، مهدی  و احمدی، امیر احمد. 1386 . نگاهی اجمالی به رویکرد میان طبیعت و معماری. باغ نظر، 4 (7) : 47-35.

سجادزاده، حسن. 1392 . نقش دلبستگی به مکان در هویت‌بخشی به میدان‌های شهری (نمونه موردی : میدان آرامگاه شهر همدان). باغ نظر، 10 (23) : 78-69.

شریفیان، بارفروش. سیده، شفق. مفیدی شمیرانی، سید مجید. 1393 . معیارهای شاکله  بوم ‌شهر از دیدگاه نظریه پردازان. باغ نظر، 11 (31) : 108-99.

شولتز، کریستیان نوربرگ. 1382 . معماری : معنا و مکان. ت : نوروز برازجانی، ویدا. تهران : انتشارات جان جهان.

فرشاد، مهدی. 1362 . نگرش سیستمی. تهران : انتشارات امیرکبیر.

قوام پور، انسیه. 1384. مجموعه ورودی تهران از سمت آزاد راه تهران - شمال. رسالة کارشناسی ارشد. تهران : دانشگاه تهران.

کاشی، حسین . 1392 .تبیین مدل هویت مکان - حس مکان و بررسی عناصر و ابعاد مختلف آن. هنرهای زیبا - معماری و شهرسازی،
18 (3) :53-42.

کیمیایی، امید. 1390. تعریف و طراحی ورودی غربی تهران. رسالة کارشناسی ارشد. تهران : دانشگاه تهران.

مسچی، مونا .1392 .طراحی منظر ورودی شهر همدان با رویکرد پساصنعتی. رسالة کارشناسی ارشد. تهران : دانشگاه تهران.

منصوری، سید امیر . 1389. چیستی منظر شهری، بررسی تاریخی تحولات مفهومی منظر شهری در ایران. مجله علمی ترویجی منظر، 9(2) : 33-30.

منصوری، سیدامیر و حبیبی، امین. 1389. تبیین و ارزیابی مؤلفه‌های مؤثر بر ارتقای نقش منظر در پایداری محیط، بررسی موردی رودخانة خشک شیراز. باغ نظر، 7 (15) : 78-63.

منصوری، سیدامیر. 1386 . دو دوره سازمان فضایی در شهر ایرانی : قبل و بعد از اسلام با استعانت از شواهد تحولات شهر کرمان. باغ نظر، 4 (7) : 60-50.

منصوری، مریم السادات .1387. منظر، مکان، تاریخ. باغ نظر، 5 (9) : 91-81.

منصوری، سید امیر. 1383 . درآمدی برشناخت معماری منظر. باغ نظر، 2(3) :63-58.

مهندسین مشاور شارمند. 1375 . طرح ساماندهی ورودی شهر تهران : طراحی شهری محور شرق. شهرداری تهران. سازمان زیباسازی شهر تهران.

Alexander, C. (2012). The phenomenon of life: an essay on the art of building and the nature of the universe. Translated to persian by Sabri, R. S. & Akbari, A. Tehran: Parham naghsh.

Alvani, S. M. (2012). Modiriat- e omumi [General management]. Tehran: Nashr- e ney.

Barreira, I. & Mattos, G. (2014). The City as an Object of Research: Microsociology of Urban Spaces in Brazil, Sociology Graduate Program. Fortaleza: Federal University of Ceará.

Bertalanffy, L. V. (1987). General system theory: foundations, development, applications. Translated to persian by Pariani, K. Tehran: Tondar.

Benevolo, L. (1972). The sources of modern urbanism. Translated to persian by Katebi, M. T. Tehran: Amirkabir.

Bacon, E. N. (1997). Design of cities. Translated to persian by Taheri, F. Tehran: Iran research center in urbanism and architecture.

Certu. (2007). Une introductionà l’approche systémique: Appréhender la complexité. Lyon: Certu.

Edward L. Glaeser and NBER. (2008). The Economic Approach to Cities. Harvard Institute of Economic Research, and NBER Working Papers (RWP08-003, 2149 and 13696), January 2008. Available from: https://www.hks.harvard.edu/publications/economic-approach-cities). accessed 21 November 2017.
Regiser, R. (2006). Ecocities: Rebuilding Cities in Balance with Nature. Cabriola Island, BC: New Society Publishers.

Tyrv¨ainen, L.&    Miettinen, A. (2000). Property prices and urban forestamenities.J. Environ. Econ. Manage,  (39): 205–223.