نوسازی بافت‌های فرسوده و ضرورت تغییر نگرش در تهیه و اجرای طرح‌های جامع و تفصیلی (نمونه موردی : شهر اصفهان)

نوع مقاله: مقالۀ پژوهشی

نویسنده

دانشگاه آزاد اسلامی، واحد دولت آباد، گروه معماری. اصفهان. ایران

چکیده

امروزه رویکرد جهانی به ‌طرح‌های توسعة شهری،‌ رویکرد مسله‌محور برای‌حل مسایل شهری ‌است وبدون شک بافت‌های فرسودة شهر اصفهان یکی ازمسایل اساسی ومهم این شهر است وشناخت وتحلیل این مسئله و ارایة راهکار در این زمینه، ‌اصولاً از نتایج مورد انتظار طرح‌های توسعة شهری ‌است. در این مقاله ابتدا با روش کتابخانه‌ای مختصری به‌ بررسی طرح‌های توسعة شهری در ایران و مقایسة آن با طرح‌های توسعة شهری کشورهای توسعه‌یافته پرداخته ‌شده‌،‌ سپس از طریق مطالعة مدارک، اسناد و نقشه‌های طرح تجدیدنظر در طرح‌ جامع (مصوب سال 1367)، و طرح ‌تفصیلی شهر اصفهان (مصوب سال 1375) و طرح بازنگری در طرح ‌تفصیلی شهر اصفهان (1390) با روش مقایسه‌ای،‌ میزان تحقق‌پذیری طرح ‌تفصیلی شهر اصفهان مورد بررسی قرار گرفته ‌است. در ادامه با بررسی میزان پروانه‌های ساختمانی صادرشده توسط شهرداری اصفهان در محدودة بافت‌‌‌‌های فرسودة ‌این شهر در سال‌های 1386 تا 9ماهة  سال 1390،‌ میزان نوسازی بافت‌های فرسوده در این مدت تعیین شده‌ است. سرانجام ازطریق تحلیل آمار به‌دست آمده و با بررسی شرح خدمات انجام مطالعات وتهیه طرح بازنگری درطرح‌ تفصیلی شهراصفهان،‌ مشخص می‌شود که‌طرح‌های جامع و به تبع آن طرح‌های تفصیلی شهر اصفهان،‌ در زمینة نوسازی بافت‌های فرسودة ‌این شهر ناکارآمد بوده و صرفاً درحد معرفی پهنه‌‌های نیازمند طرح‌های ویژة نوسازی و بهسازی و تثبیت وضع ‌موجود اقدام کرده ‌است. در خاتمه بر چهار موضوع شامل "ظرفیت‌سازی وسرمایة اجتماعی"،‌"مفهوم فرآیند در تهیه و اجرای طرح‌های توسعة شهری"،‌ "مدیران شهری و تحقق‌‌پذیری طرح‌های توسعة شهری" و"انجام مطالعات و تهیة طرح‌های ویژة نوسازی" جهت برون‌رفت از وضعیت فعلی و در راستای تحقق‌پذیری طرح‌های توسعة شهری و نوسازی بافت‌های فرسوده تأکید شده ‌است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Renovation of deteriorated areas and the necessity of reorientation in preparation and execution of master and detailed plans A Case study: the master and detailed plan of Isfahan City

نویسنده [English]

  • Masoud Shafie Dastjerdy
چکیده [English]

It is almost four decades from preparing and executing developmental urban plans (master and detailed), but there has been no real practical success in urban development. Lack of social justice, extension of deteriorated areas and urban bipolarities are the results of this underdevelopment. In this regard, scientific identification of the deterioration phenomenon and specification of its place in urban development plans is of great significance. In case deterioration continues on, these areas will definitely be destroyed and a crisis may rise. It has been a long time since partial viewing has caused confrontations between different organizations, and as a result deterioration has accelerated and expanded.   Nowadays, the global approach towards urban development plans is a problem-oriented approach with the purpose of resolving urban difficulties. Undoubtedly, the deteriorated areas of the city of Isfahan is one of the most important problems of this city, and identification and analysis of the problems and finding appropriate solutions are the expectable results of urban development planning. As a result of the delay in renovation of deteriorated areas, analyzing the efficiency of urban development plans (master and detailed) in renovating these areas is quite significant from the pathological aspect. Because of the significance of urban development and renovation of deteriorated areas in the metropolitan historical city of Esfahan, analysis of verification of urban development plans and their effects in renovating old constructions of this city was selected as the case study. First, a comparison is made between the urban development plans in Iran and those of other cities of the world by means of the library method. Then, by studying the documents and the detailed plan (ratified in 1996) and the reviewing plan of the city of Isfahan (ratified in 2011 but not notified yet) a comparison is made between the proposed per capita services of the detailed plan and the present situation of the reviewing plan, and the rate of verification for the detailed plan of Isfahan is analyzed. Then, the rates of restoring and renovating deteriorated areas are determined by studying certificates issued by the Isfahan municipality between 2007 and 2011. This period was selected for study because bank facilities were given to applicants for renovating the deteriorated areas of the city. Finally, by means of analyzing the obtained results and considering the service descriptions for the studies and preparing the reviewing plan in the detailed plan of Isfahan, it is suggested that the master plan and consequently the detailed plan of Isfahan have been unsuccessful regarding the proposed per capita services. Moreover, the plans have not been efficient in renovation of the deteriorated areas of this city. They have been useful only for identification of these and at stabilization of the existing situation at maximum. In conclusion, four subjects have been introduced as possible solutions for improving the current situation and for verifying urban development plans and renovation of deteriorated areas. These subjects are: “providing capacities and social capital”, “the notion of process in preparation and execution of urban development plans”, “urban mangers and verification of urban development plans” and “performing studies and preparing specific plans for renovations”

کلیدواژه‌ها [English]

  • Deteriorated areas
  • Verification
  • MASTER PLAN
  • Detailed plan