بررسی تطبیقی شایستگی‌های حرفه‌ای صنایع دستی در چند کشور و تبیین وجوه مغفول آن در برنامة درسی دورة کارشناسی ایران

نوع مقاله : مقالۀ پژوهشی

نویسندگان

1 پژوهشگر دکتری پژوهش هنر، دانشکدة پژوهش‌های عالی هنر و کار آفرینی، دانشگاه هنر اصفهان، ایران.

2 استادیار گروه فرش، دانشکدة صنایع دستی، دانشگاه هنر اصفهان، ایران.

3 استاد گروه علوم تربیتی، دانشکدة علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه اصفهان، ایران.

چکیده

بیان مسئله: با توجه به اهمیت و لزوم توسعة صنایع دستی به عنوان یک مؤلفة فرهنگی- اقتصادی، نیاز است در تمامی ابعاد مؤثر بر آن مطالعاتی صورت گیرد و راهکاری در این خصوص تبین شود. آموزش عالی این رشته در مقطع کارشناسی از سال 1362 اقدام به جذب دانشجو کرده و تاکنون از یک برنامة درسی ثابت و با رویکردی یکسان تبعیت کرده است. از آنجایی که شایستگی‌ها و لزوم توجه به آنها به عنوان یک امر توسعه‌دهنده در برنامه‌های درسی ضروری است؛ باید در هر رشته‌ای به طور پیاپی و با توجه به شرایط موجود مورد بررسی و ارزیابی قرار گیرد. بر این اساس پژوهش حاضر در صدد پاسخ به این سؤال است که شایستگی‌های حرفه‌ای صنایع دستی مقطع کارشناسی ایران که در برنامة درسی آن کمتر مورد توجه قرار گرفته‌اند، کدامند؟ این مطالعه می‌تواند مقدمه و راهکاری بر لزوم توجه و بازنگری برنامة درسی این رشته محسوب شود.
هدف پژوهش: شناسایی وجوه مغفول شایستگی‌های حرفه‌ای در برنامه درسی دورة کارشناسی صنایع دستی ایران، هدف اصلی این مطالعه است.
روش پژوهش: تحقیق پیش رو از نوع کیفی و با روش اسنادی و تحلیل محتوای کیفی صورت گرفته است. استفاده از رویکرد تطبیقی در این پژوهش نیز، با هدفِ بررسی شایستگی‌های حرفه‌ای صنایع دستی در آموزش عالی کشورهای ایران، ترکیه، مالزی، هند و انگلیس در سه بٌعد دانش، مهارت و نگرش انجام شده است.
نتیجهگیری: نتایج حاصله نشان می‌دهد که در راستای ارتقای رشتة صنایع دستی در ایران علاوه بر تأکید برنامة درسی بر مهارت‌های فنی و دانش فرهنگی و تاریخی-که خود از اهمیت بسیاری برخوردارند- لازم است سایر شایستگی‌های ضروری، با رویکردهای کارآفرینی، اقتصادی و اجتماعی نیز مورد توجه جدی قرار گیرند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Comparative Study of Professional Competencies of HandiCrafts in a Few Countries and Explaining Its Neglected Aspects in the Iranian Undergraduate Curriculum

نویسندگان [English]

  • Hossein Norouzi Gharagheshlagh 1
  • Iman Zakariaee Kermani 2
  • Amadreza Nasr Esfahani 3
1 Ph. D. Candidate, Art Research, Art University of Isfahan, Isfahan, Iran.
2 Assistant Professor, Art University of Isfahan, Isfahan, Iran.
3 Professor, Department of Educational Sciences, University of Esfahan, Isfahan, Iran.
چکیده [English]

Problem statement: Considering the importance and necessity of developing Handicrafts as a cultural-economic component, studying all aspects affecting it and determining a solution in this regard is necessary. Higher education in this field is attracting students at the undergraduate level since 1983 and has followed a fixed curriculum with the same approach. Because competencies and the need to consider them as a developer of curriculum is essential, it must be reviewed and evaluated in every field continuously and according to the current situation. Accordingly, the present study seeks to answer the question of what are the professional competencies of Iranian undergraduate Handicrafts that have received less attention in its curriculum. This study can be considered as an introduction and a solution to the need to pay attention and review the curriculum in this field.
Research objective: The main purpose of this study is to identify the Neglected aspects of professional competencies in the Iranian Handicrafts undergraduate curriculum.
Research method: The present research is of qualitative type and is done by documentary method and qualitative content analysis. The use of a comparative approach in this study is done with the objective of examining the professional competencies of Handicrafts in higher education in Iran, Turkey, Malaysia, India and England in the three dimensions of knowledge, skills and attitudes.
Conclusion: The results show that in order to promote the field of Handicrafts in Iran, in addition to the emphasis of the curriculum on technical skills and cultural and historical knowledge – which are themselves very important – other essential competencies are needed to be seriously considered with entrepreneurial, economic, and social approaches.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Handicrafts
  • professional competency
  • Higher education
  • Curriculum
جامه بزرگ، مرضیه. (1391). شناسایی و اولویت‌بندی شایستگی‌های حرفه‌ای مورد نیاز هنرآموزان فنی و حرفه‌ای از منظر هنرآموزان، کادر مدیریتی و هنرجویان هنرستان‌های فنی و حرفه‌ای شهر همدان با استفاده از مدل بوریچ و تحلیل کوآدرانت. پایان‌نامة منتشرنشدة کارشناسی ارشد، دانشکدة علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه فردوسی مشهد، ایران.
جمالی مهموئی، حمیدرضا. (1390). ارزیابی پژوهش: رویکردها، شیوه‌ها و چالش‌ها. رهیافت، 21(49)، 39-51.
صادقی فسایی، سهیلا و عرفان‌منش، ایمان. (1394). مبانی روش‌شناختی پژوهش اسنادی در علوم اجتماعی. راهبرد فرهنگ، 8(29)، 69-91.
فروغی‌نیا، مریم؛ سهرابی نصیرآبادی، مهین و محمدی، مهدی. (1398). مطالعة تطبیقی نظام آموزش رسمی صنایع دستی ایران و ترکیه با رویکرد«صنایع فرهنگی خلاق». دو فصلنامه مطالعات تطبیقی هنر، 9(17)،  29-43.
کفیلی، نگار. (1394). مبانی آموزش سنتی و دانشگاهی سفال و سرامیک در ایران و ژاپن. پایان‌نامه دکتری، دانشکدة هنرهای کاربردی. دانشگاه هنر، تهران.
محمدپور، احمد. (1392). روش تحقیق کیفی، ضد روش 2 (مراحل و رویه‌های علمی در روش‌شناسی کیفی). تهران: نشر جامعه‌شناسان.
محمدی، مهدی؛ ناصری جهرمی، رضا و معینی شهرکی، هاجر. (1391).ارزیابی اثربخشی بیرونی برنامة درسی دورة مدیریت پروژة آموزشکدة شرکت صنایع الکترونیک شیراز براساس مدل چشم شایستگی. فصلنامه آموزش مهندسی ایران، 14 (53)، 83-117.
مهدوی‌هزاوه، منصوره؛ ملکی، حسن؛ مهر محمدی، محمود و عباس‌پور، عباس. (1395). بررسی تطبیقی نظام برنامة درسی مبتنی بر شایستگی‌ها در برنامة تربیت معلم دورة ابتدایی کشورهای مالزی، هندوستان و ایران. فصلنامة مطالعات برنامه درسی ایران،11 (41)،3-64.
وزارت علوم، تحقیقات و فناوری. (1366). مشخصات کلی برنامه و سرفصل دروس دورة کارشناسی صنایع دستی. مصوب یکصد و سومین جلسه شورای عالی برنامه ریزی، ایران.
هدایتی، اکبر. (1395). طراحی و اعتباریابی الگوی برنامة درسی مبتنی بر شایستگی برای دورة کارشناسی ارشد رشتة برنامه‌ریزی درسی، رسالة دکتری منتشر نشده، دانشکدة روانشناسی و علوم تربیتی. دانشگاه علامه طباطبایی، ایران.
هوشیار، مهران. (1390). بررسی نظام آموزش عالی در رشتة هنرهای صناعی ایران و پیشنهاد یک نظام نوین. رسالة دکتری منتشر نشده، دانشکدة هنر، دانشگاه شاهد، ایران.
 
Atkinson, D. (2010). Looking Awry at the Notion of Core Competences in Visual Art Education. Retrieved from http://www.unesco.org/culture/en/artseducation/pdf/fpdennisatkinson106.pdf.
Budkeev, S.M., Kiryushina, J. V. & Shokorova, L.V. (2016). Students-Designers’ Professional Competencies Formation by Means of Folk Arts and Crafts. International journal of environmental & science education, 11(10), 3394-3405.
Burns, J., Gibbon, C., Rosemberg, C. & Yair, K. (2012). Craft in an Age of Change. London: UK Crafts Council.
 Department of Skills Development. (2013). Occupational analysis handicraft. Retrieved from https://portal.dsd.gov.my/jpkv4/images/analisis-bidang-pekerjaan-oa/oa%20handicraft%20souvenir%20230415.pdf.
England, L. (2017). A pipeline problem: exploring policy disconnect in craft higher education. Crafts Council. Retrieved from https://media.craftscouncil.org.uk/documents/18-07-18_England-L-A-pipeline-problem-2018.
England, L. (2108). Crafting professionals – professional development and entrepreneurship in UK crafts higher education. Making Futures, (5), 1-9.
Garber, E. (2012). Craft Education in Finland: Definitions, Rationales, and the Future. International Journal of Art & Design Education, 21(2),132-146.
Government College OF Art And Craft, Calcutta. (2019). Undergraduate Programmes. Retrieved from https://gcac.edu.in/#
 Haanstra, F. (2013). Research into competency models in arts education. European Network for Visual Literacy. Retrieved from https://envil.eu/folkert-haanstra-research-into-competency-models-in-arts-education.
International Islamic University Malaysia (IIUM). (2019). Bachelor of Applied Arts and Design. (B.AAD). Retrieved from http://www.iium.edu.my/programme/show/bachelor-of-applied-arts-and-design-baad.
Kenzhebekov, B. T. (2004). Methodological approaches to the study of the expert professional competence development, Vocational Education, (5), 177-182.
Lindroos, K. & Ketonen, H. (2013). Requirements of the Further Qualification in Handicrafts. Helsinki: Finnish National Board of Education.
Mehta, sh. & Katiyar, V. S. (2007). Design Education for Crafts Communities: a Global - Local Approach. DEFSA International Design Education Conference.
Mimar sinan guzel sanatlar universitesi (MSGSU) (2019). Cilt Sanatta Yeterlik Program Yeterliklikleri. Retrieved from https://www.msgsu.edu.tr/Assets/UserFiles/doc_bolum_icerik_guzsanfak/geleneksel/egitim/sanattayeterlik/cilt/cilt_sy_programi_yeterlilikleri.
Marmara University. (2106). Geleneksel Türk Sanatları - Halı Kilim Eski Kumaş Desenleri. Retrieved from http://dosya.marmara.edu.tr/gsf/gt/2013/bolum%20dersleri/M_F-GELENEKSEL_TR.
National Association of Schools of Art and Design. (2019). Basic Competency Index for Undergraduate Degrees in Art and Design. Retrieved from https://nasad.arts-accredit.org/accreditation/standards-guidelines/basic-competency-index/.
Ozsoy, V. (2012). History of art education in Turkey. InSEA Newslatter, Vol. 4. Available at: http://insea.org/publications/history-art-education-turkey.
Redzuan, M. & Aref, F. (2011). Constraints and potentials of handicraft industry in underdeveloped region of Malaysia. African Journal of Business Management, 5(2), 256-260.
Thakkar, J. & Shah, I. (2010). Role of Craft Education in Design Pedagogy. International Conference on “Art and Craft Education” at the Institute of Decorative and Applied Arts. Russia: Saint-Petersburg.
UK Crafts Council. (2014). Education Literature Review. Retrieved from https://www.craftscouncil.org.uk/documents/872/Education_literature_review_2011.
University of the Arts London (UAL). (2019). Ceramic Design Programme Specification. Retrieved from https://www.arts.ac.uk/__data/assets/pdf_file/0028/181765/10056-BA-Hons-Ceramic-Design-Programme-Specification-201920.
Yair, K. (2011). Craft and the Digital World. Retrieved from Op. cit.
Zimnaya, I. A. (2003). Key competencies - the result of a new paradigm of education. Higher education today, (5), 34-42.