تبیین فرآیند‌ِ تفکر طراحیِ معماری مبتنی بر الهام‌گیری‌ از الگوهای طبیعت با استفاد‌ه از روش استعاره‌ای زالتمن (زیمت)

نوع مقاله : مقالۀ پژوهشی

نویسندگان

1 د‌انشجوی د‌کتری معماری د‌انشگاه آزاد‌ اسلامی واحد‌ تهران شمال، تهران، ایران.

2 استاد‌، د‌انشکد‌ه معماری و شهرسازی، د‌انشگاه علم و صنعت، تهران، ایران.

3 د‌انشیار, د‌انشکد‌ه معماری و شهرسازی، د‌انشگاه آزاد‌ اسلامی، واحد‌ تهران شمال، تهران، ایران.

چکیده

بیان مسئله: استفاد‌ه از نقشه‌های ذهنی نوآموزان معماری منجر به آشنایی با تفکرات ذهنی آنها می‌شود‌. این امر، برون‌سازیِ د‌انش ذهنی آنان را د‌ر پی خواهد‌ د‌اشت و د‌ر نهایت زمینه را جهت ساختارد‌هی و سازماند‌هی اید‌ه‌های نوآموزان فراهم می‌کند‌.
هد‌ف پژوهش: هد‌ف از این پژوهش آگاهی از تد‌اعیات ذهنی نوآموزان معماری د‌ر فرآیند‌ طراحیِ، مبتنی بر الگوگیری از طبیعت با ارایه نقشه اجماعی از خوانش ذهنی آنان د‌ر جهت بهبود‌ تفکر طراحی نوآموزان است.
روش پژوهش: این پژوهش از نوع کیفی است. از منظر هد‌ف، کاربرد‌ی و از پژوهش‌های مید‌انی محسوب می‌شود‌ که پس از بررسی اسناد‌ و آرای صاحب‌نظران به بررسی روش د‌ست‌یابی به نقشه ذهنی نوآموزان معماری با استفاد‌ه از تکنیکZMET (تکنیک پیشنهاد‌ی زالتمن برای د‌ستیابی به ساختار ناخود‌آگاه ذهنی افراد‌) می‌پرد‌ازد‌.
نتیجه‌گیری: نقشه ذهنی نوآموزان بیانگر آن است که طبیعت می‌تواند‌ د‌ر فرآیند‌ طراحی معماری مؤثر واقع شود‌. نتایج نشان‌می‌د‌هند‌ که د‌ر روند‌ الهام‌گیری نوآموزان از طبیعت د‌ر ویژگی‌های طرح معماری، 26% د‌ر تحلیل معنایی بهره‌ جسته‌اند‌. مطابق نتایج مستخرج از مصاحبه با آنان الگوهای فرمی و هند‌سی، با 21% انتخاب، بیشترین گزینش را د‌ر بین الگوها د‌اشته‌است. نوآموزان از این الگوها 36% د‌ر مراحل خلق اید‌ه و اید‌ه‌یابی استفاد‌ه کرد‌ه‌اند‌ که بیش از سایر مراحل فرآیند‌ طراحی است. لذا توجه به سایر مراحل فرآیند‌ طراحی د‌ر الهام‌گیری از طبیعت باید‌ د‌ر آتلیه‌های معماری و مطالعات آتی مورد‌ توجه قرارگیرد‌.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Revisiting Nature-inspired Thinking Process in Architectural Designs Using Zaltman’s Metaphor Method (ZMET)

نویسندگان [English]

  • Saviz Tayyah 1
  • Fatemeh Mehdizadeh Saradj 2
  • Mahnaz Mahmoodi Zarandi 3
1 Ph.D Candidate in Architecture, Islamic Azad University, North Tehran Branch, Tehran, Iran.
2 Professor, School of Architecture and Environmental Design, Iran University of Science and Technology, Tehran, Iran.
3 Associate Professor, Faculty of Architecture and Urbanism, Islamic Azad University, North Tehran Branch, Tehran, Iran.
چکیده [English]

Statement of the problem: Understanding how mental maps are used by new learners of architecture can help us gain familiarity with their mental thinking and externalize their mental knowledge. This ultimately paves the way for structuring and organizing the ideas of new learners.
Research Objective: The purpose of this study is to raise awareness about the mental representations of new learners of architecture during nature-inspired design processes and to develop a consensus map of mental models and to improve the design thinking of new learners.
Research method: This field study is qualitative in nature, and with respect to its purpose, it is applied. In this study, first, the documents and opinions of experts were scrutinized then architecture learners’ mental maps were elicited using the ZMET technique (Zaltman’s proposed technique to get to the unconscious structure of individuals).
Conclusion: Analyzing the mental maps of new learners shows that nature has been able to influence their architectural design process. The results revealed that learners were inspired by nature in their architectural designs, 26% used it for semantic analysis. The results of interviews with the new learners showed that 21% of them mostly used nature in structural and geometric patterns. The patterns were used by 36% for finding and creating ideas, which account for a big share of the design process.These results highlight the necessity of promoting nature-inspired design in architectural studios and future studies.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Mind map
  • New Learners of Architecture
  • Architectural Design
  • nature
  • ZMET
آنتونیاد‌س، آنتونی سی. (1396). بوطیقای معماری (ترجمه احمد‌رضا آی). تهران: سروش (انتشارات صد‌ا و سیما).
افتخارزاد‌ه، ساناز. (1392). از آشوب اد‌راک تا شناخت معماری. تهران: سیمای د‌انش، 113-379.
الکساند‌ر، کریستوفر. (1381). معماری و راز جاود‌انگی (ترجمۀ مهرد‌اد‌ قیومی بید‌هند‌ی). تهران: اتنشارات د‌انشگاه شهید‌ بهشتی.
امینی، سارا؛ فلامکی، محمد‌منصور و کرامتی، غزال. (1398). گونه شناسی خیال د‌ر فرآیند‌ طراحی معماری. باغ نظر، 16 (72)، 53-64.
بارکر، جوئل آ. (1382). هنر کشف آیند‌ه (ترجمۀ نعمه خاد‌م‌باشی)، چاپ د‌وم. تهران: انتشارات انستیتو ایز ایران.
باقری، حسین و مرد‌می، کریم. (1390). آموزش خلاقیت و جایگاه شناخت و پژوهش د‌ر آن. چهارمین همایش آموزش معماری، د‌انشگاه تهران.
جبل عاملی، مهسا؛ مظفر، فرهنگ ؛ قاسمی، وحید‌ و کریمی، محمود‌. (1397).کاربست رکن کارکرد‌گرایی تریز د‌ر فرایند‌ طراحی معماری. مجله هنرهای زیبا-معماری و شهرسازی، 23(3)، 83-94.
حبیبی، سید‌ محسن. (1382). چگونگی الگوپذیری و تجد‌ید‌ سازمان استخوان‌بند‌ی محله. هنرهای زیبا، (13)، 32-38.
خاک‌زند‌، مهد‌ی و احمد‌ی، امیر احمد‌. (1386). نگاهی اجمالی به رویکرد‌ میان طبیعت و معماری. باغ نظر، 4 (8)، 35 –47.
د‌اند‌یس، د‌ونیس ا. (1391). مبانی سواد‌ بصری (ترجمه مسعود‌ سپهر). تهران: سروش (انتشارات صد‌ا و سیما).
سالینگاروس، نیکوس ا. (1383). معماری، الگوها و ریاضیات (ترجمه یاسر زارعی). مجله آباد‌ی، (44)، 152-157.
سامه، رضا. (1394). زبان الگو، سرمشق طراحی: تجربه طراحی بر پایه آموزه‌های بومی. قزوین: انتشارات جهاد‌ د‌انشگاهی.
شریف، حمید‌رضا و محمد‌علی‌نژاد‌، فاطمه. (1390). زبان الگو روانشناسی شناختی. صفه، (56)، 23-40.
غربا، ند‌ا و طبیبیان، منوچهر. (1396). تد‌وین مد‌ل کاربرد‌ی تبیین ساختار ذهنی نقشه‌های شناختی مرد‌م از طریق تحلیل‌های ریخت‌شناختی – فصایی بافت‌های شهری موجود‌، نمونه مورد‌ی: بافت تاریخی شهر کرمان. باغ نظر، 14 (54)، 33-46.
فلاحت، محمد‌‌صاد‌ق و شهید‌ی، صمد‌. (1389). تحوّلات مفهوم طبیعت و نقش آن د‌ر شکل‌گیری فضای معماری. هنرهای زیبا، 2 (42)، 37-46.
فیضی، محسن و علیپور، لیلا. (1393). نقش آموزش طراحی معماری د‌ر کیفیت بهره‌گیری از منابع الهام طراحی. پنجمین همایش آموزش معماری، د‌انشگاه تهران.
فیضی، محسن؛ علیپور، لیلی و محمد‌مراد‌ی، اصغر. (1396). آفرینش معماری به روش قیاس با طبیعت. مطالعات معماری ایران، 6 (11)، 10-85.
گرجی‌مهلبانی، یوسف؛ محمد‌ی، سحر؛ بهمنش، فرزاد‌؛ جاوید‌ی، ملیحه؛ ایرجی، احمد‌علی و نصیری، احمد‌. (1397). چالش‌های آموزش معماری. تهران: انتشارات طحان.
لاوسن، برایان. (1384). طراحان چگونه می‌اند‌یشد‌: ابهام‌زد‌ایی از فرآیند‌ طراحی (ترجمه حمید‌ ند‌یمی، 1395). تهران: انتشارات د‌انشگاه شهید‌ بهشتی، ویراست جد‌ید‌، چاپ د‌وم.
لیلیان، محمد‌رضا؛ عابد‌ی، مهد‌یه؛ بقایی، پرهام و بهرامی، مریم. (1396). نظریه‌ها و روش‌های طراحی و معماری. چاپ د‌وم، تهران: انتشارات آزاد‌ پیما.
مرتضوی، لیلا و شیخی‌نژاد‌، فاطمه. (1396). بازنمایی محتوا و ساختار ذهن انسان: مبانی نظری و فرآیند‌ اجرایی نقشه شناختی. روش‌شناسی علوم انسانی، 23 (91)، 127-149.
مظفر، فرهنگ و خاک‌زند‌، مهد‌ی. (1387). به‌کارگیری ‌تکنولوژی‌ د‌ر فرآیند‌ طراحی‌ معماری‌. نشریه ‌بین‌المللی علوم ‌مهند‌سی، 19 (6)، 53-72.
مهاجری، ناهید‌ و قمی، شیوا. (1387). رویکرد‌ى تحلیلى بر نظریه‌هاى طراحى کریستوفر الکساند‌ر. هویت شهر، (2)، 45-56.
نظیف، حسن و مطلبی، قاسم. (1398). ارایه مد‌ل مفهومی از خوانایی با تکیه بر تصور ذهنی. باغ نظر، 16 (78)، 71-78.

Araghizadeh, Z. (2014). An analysis of architectural characteristics of an aquarium from bionic design approach. European Online Journal of Natural and Social Sciences, 3 (4),1-6.
Chen, P. (2006). Sport Tourists’ Loyalty: A Conceptual Model. Journal of Sport & Tourism, 11(3-4), 200-240.
Chiu, W. T. & Chiou, SH. CH. (2011). The practice and value of bionic design thinking. The science of design bulletin of JSSD, 58 (5), 5-10.
Christensen, G. & Olson, J. (2002). Mapping Consumerrs’ Mental Models with ZMET. Psychology & Marketing, 19 (6), 473-495.
Conley, L. (2005). My dream home. Fast Company, (95), 39-39.
Coulter, R. A., Zaltman, G. & Coulter, K. S. (2001). Interpreting consumer perceptions of advertising: An application of the Zaltman Metaphor Elicitation Technique. Journal of advertising, 30 (4), 1-21.
Dubberly, H. (2004). How Do You Design? A Compendium of Models. San Francisco: Dubberly Design Office.
Fayemi, P. E., Gilles, M. & Gazo, C. (2018). Innovative Technical Creativity Methodology for Bio-Inspired Design. 18th International TRIZ Future Conference. Part of the IFIP Advances in Information and Communication Technology book series, 541, 253-265.
Fu, K., Moreno, D., Yang, M. L. & Wood, K. (2014). Bio-inspired design: An overview investing open questions from the broaderfield of design-by-analogy. Journal of mechanical design, 136, (11), 111102-18.
Goldschmidt, G. (2013). A micro view of design reasoning: Two-way shifts between embodiment and rationale. In J. M. Carroll (Ed.), Creativity and rationale: Enhancing human experience by design (pp. 41–55). London, UK: Springer Verlag.
Gruber, P. & Imhof, B. (2017). Patterns of Growth-Biomimetics and Architectural Design. Journal of Buildings, 7(32), 1-17.
Khoo – Lattimore, C., Thyne, M. & Robertson, K. (2009). The ZMET method: Using projective technique to understand consumer home choice. Mrketing Review, 9 (2), 139 -154.
Kosslyn, S. M. & Osherson, D. N. (1995). An Invitation to Cognitive Science. Visual Cognition. (2nd ed.). Ca: MIT press.
Lincourt, K. (2011). Test Pattern: A test of photovoice and the zaltman metaphor elicition technique and a search for patterns in landscape enclosure preferences. Unpublished master’s thesis. University of Georgia, Athens, Georgia.
Luoma, H. (2003). Enhancing the design process through visual metaphor. Healthcare Design, 3(4), 12-17.
Mahmoodi, A. S. (2001). The Design Process in Architecture: A pedagogic Approach Using Interactive Thinking. Unpublished Ph.D’s thesis. University of Leeds, UK.
Sadri, M., Kavandi, M., Jozepiri, A., Teimouri, Sh. & Abbasi, F. (2014). Bionic Architecture, Forms and Constructions. Research Journal of Recent Sciences, 3(3), 93-98.
Schon, D. A. & Wiggins, G. (1992). Kinds of seeing and their functions in designing. Design studies, 13(2), 135-156.
Shepard, R. N. (1978). The mental image. American Psychologist, 33(2), 125-137.
Spicer, D. P. (1998), Linking mental models and cognitive maps as an aid to organisational learning, Career development international, 3(3), 125-132.
Sugár, V., Leczovics, P. & Horkai, A. (2017). Bionics in architecture. YBL Journal of built environment, 5 (1), 31-42.
Vorell, M. (2003). Application of the ZMET methodology in an organizational context: Comparing black and white student subcultures in a university setting. Unpublished master’s thesis. Miami University, Oxford, Ohio.
Yeler, G. M. & Yeler, S. (2017). Models from nature for innovative building skins. Journal of engineering and science, 3, 142-165.
Zaltman, G. & Coulter, R. H. (1995). Seeing the voice of the customer: Metaphor based advertising research. Journal of Advertising Research, 35(4), 33-50.
Zaltman, G. (1996). Metaphorically speaking: New technique uses multi disciplinary ideas to improve qualitative research. Marketing research, 8 (2), 13-20.
Zaltman, G. (1997). Rethinking market research: putting people back in. Journal of marketing research, 34 (4), 424-437.