تأویل عکس، و چگونگیِ تحقق لذتِ متن در مخاطب

نوع مقاله: مقالۀ پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه سیستان و بلوچستان. دانشکده هنر، گروه صنایع دستی

2 استادیار دانشکده هنرهای تجسمی، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران

چکیده

خَلقِ متن می‌تواند در پیِ خواستِ لذّت نیز باشد. لذّتی که پدید آورنده¬ی متن، در حینِ آفرینشِ متن، آن را تجربه می‌کند؛ و لذّتی هم، که خواننده¬ی ناشناخته¬ی متن، در قرائتِ متن، آن را کشف می‌کند. لذّتِ متن، شاید حقیقتِ نهفته در هستیِ متن باشد، که مخاطب – چه خواننده¬ی نامعلومِ آن، و چه مؤلف به سانِ مخاطب اولیه‌اش – آن را در زیباییِ متن، مشاهده، و از چنین دریافتی، حظّ می‌برد. گادامر، از بزرگ‌ترین فلاسفه¬ی معاصر، حقیقت و زیبایی را دو عنصرِ تفکیک ناپذیر در هر متن و به ویژه در اثر هنری دانسته، و دریافتِ لذت را، منوط به آشکارگیِ حقیقتی می‌داند که در متن نهفته است. عکس، به مثابه متنی لذّت آفرین، آشکارگیِ حقیقتِ خود را در برابر مخاطبِ ویژه¬ی خویش، به نحوی منحصر به فرد، آشکار می‌کند. رولان بارت، لذّتِ عکس را در اتاقِ روشن – کتابی که منحصراً درباره¬ی عکاسی نوشت – می‌کاود. استودیوم و پونکتوم، دو عنصرِ حظّ بصری، در عکس، که اولین بار در اتاق روشن مطرح می‌شوند، می‌توانند به سایر متونِ تصویری (تجسمی) نیز، قابلِ بسط باشند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Picture Interpretation and How to Attain Pleasure from a Text

نویسندگان [English]

  • Mohamad Hasanpur 1
  • Alireza Norouzitalab 2
چکیده [English]

The creation of a text could be the result of a desire for pleasure. This pleasure is felt both by the author of a text as he creates it and by his unknown reader. Pleasure may be the truth latent within a text, one which both the reader and author observe with satisfaction as part of the beauty of the text. Gadamer, a prominent contemporary philosopher regards truth and beauty as two indivisible factors within a text and particularly within a work of art. He believes pleasure is attained once the truth latent within a text is exposed. A photograph or picture, just like a pleasurable text, exposes its truth to that special spectator that manages to see that truth. Roland Barthes analyzes the pleasure attained from a photograph in his book Camera Lucida, devoted entirely to photography. Studium and punctum, two elements resulting in visual pleasure in a photograph were first introduced in Camera Lucida. These concepts can also be used to analyze pictorial (virtual) texts.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Text Pleasure
  • Roland Barthes
  • Camera Lucida
  • Photograph
  • Studium
  • Punctum